Chặng 1 · FPT
Bắt đầu hành trình đào tạo
Năm 2014, tôi là một kỹ thuật viên công nghệ thông tin. Công việc hằng ngày là máy móc và phần mềm: sự cố nào cũng có nguyên nhân, có cách sửa, và máy không cần được thuyết phục.
Rồi tôi xin thử sức ở vị trí giảng viên. Đó là một thử thách ba tháng: ai đáp ứng đủ yêu cầu sẽ ở lại làm giảng viên chính thức, ai chưa đủ sẽ quay về vị trí cũ.
Xuất phát điểm của tôi gần như không có lợi thế nào. Trình bày, thuyết phục, tạo ảnh hưởng đến người khác đều là điểm yếu của một người quen làm việc với máy. Thứ tôi có chỉ là sự chăm chỉ, tinh thần trách nhiệm, sự cẩn thận, chu đáo, ham học hỏi và mong muốn thật lòng giúp người học hiểu bài.
Ba tháng sau, tôi được giữ lại.
Nhìn lại, tôi hiểu điều giữ tôi ở lại không phải vì kỹ năng giảng dạy của tôi đã thay đổi hoàn toàn. Kỹ năng có thể học và rèn luyện thành thạo sau một thời gian. Còn sự tử tế, trách nhiệm và hết mình với công việc thì rất khó thay đổi ở một con người, và đó lại là những phẩm chất quan trọng nhất của người làm nghề đào tạo.
Điều quan trọng nhất ở một người giảng viên không bắt đầu từ kỹ năng, mà từ phẩm chất bên trong: trách nhiệm, tử tế, ham học hỏi và mong muốn giúp đỡ người khác.
Chặng 2 · Techcombank
Tìm ra câu tôi muốn sống theo
Khoảng bốn năm trước, tôi dành thời gian suy ngẫm nghiêm túc về sứ mệnh của bản thân. Tôi thử hình dung một thời điểm rất xa, khi mình đã già và có cơ hội nhìn lại toàn bộ cuộc đời đã đi qua. Khi ấy, điều gì sẽ khiến tôi thấy cuộc đời này có ý nghĩa? Tôi đã trở thành người như thế nào, đã tạo ra giá trị gì?
Phiên bản đầu tiên của bản tuyên ngôn sứ mệnh không phải một câu ngắn gọn. Nó dài gần hai trang giấy: những khát khao, những thế mạnh và cả điểm yếu tôi nhận ra ở mình, những điều khiến tôi hạnh phúc khi làm, những giá trị tôi sẵn lòng cho đi.
Mỗi năm, tôi đọc lại và suy ngẫm. Bản tuyên ngôn ngắn dần, không phải vì những điều từng viết không còn quan trọng, mà vì tôi thấy rõ hơn điều gì đang kết nối tất cả lại với nhau. Từ gần hai trang giấy, cuối cùng chỉ còn một câu: Become greater every day and inspire greatness in others.
Những năm làm đào tạo cũng cho tôi thấy: biết thêm một phương pháp chưa chắc tạo ra thay đổi. Giá trị chỉ xuất hiện khi điều đã học đi vào thực hành và trở thành hành vi duy trì được. Với chính bản tuyên ngôn này cũng vậy.
Điều quan trọng không nằm ở việc viết được một bản tuyên ngôn hay đến đâu, mà là mình đã sống với nó như thế nào.
Chặng 3 · AI
AI trả lại thời gian cho con người
Hơn 11 năm làm nghề, tôi đã nhiều lần thấy đồng nghiệp cặm cụi hàng giờ nghiên cứu tài liệu, soạn giáo án, chuẩn bị lớp. Nhiều giờ trong số đó bị tiêu vào những việc lặp đi lặp lại, thay vì phần quan trọng nhất của nghề: ở bên con người, lắng nghe, kèm cặp, giúp một ai đó tiến bộ.
AI có thể gánh bớt phần việc đó. Nhưng khi bắt đầu đóng gói chính công việc của mình thành AI skill, tôi nhận ra điều khó nhất không phải công nghệ, mà là diễn đạt rõ cách mình làm việc: bắt đầu từ đâu, dựa vào gì để quyết định, thế nào là đủ tốt.
Tôi dành một tháng, nhiều đêm thức muộn, để nghiên cứu phương pháp, viết từng skill và tự xây một website để chia sẻ. Từ đó có phương pháp CAPTURE và L&D AI Skill Hub, thư viện AI skill miễn phí cho người làm L&D.
Người kỹ sư công nghệ năm nào và người làm nghề phát triển con người hôm nay, cuối cùng đã gặp lại nhau.
AI có thể gánh bớt việc lặp lại, nhưng chỉ khi nó hiểu cách chúng ta làm việc.